Ћекции.ќрг


ѕоиск:




 атегории:

јстрономи€
Ѕиологи€
√еографи€
ƒругие €зыки
»нтернет
»нформатика
»стори€
 ультура
Ћитература
Ћогика
ћатематика
ћедицина
ћеханика
ќхрана труда
ѕедагогика
ѕолитика
ѕраво
ѕсихологи€
–елиги€
–иторика
—оциологи€
—порт
—троительство
“ехнологи€
“ранспорт
‘изика
‘илософи€
‘инансы
’ими€
Ёкологи€
Ёкономика
Ёлектроника

 

 

 

 


—татистикалық бақылаудың формалары және түрлер≥




—татистикалық бланк деген≥м≥з бақылау кез≥нде бер≥лген сұраққа жауап жазуға және қажетт≥ мәл≥меттерд≥ жинауға арналған бет-қағаз. —татистикалық бланкт≥ң жекедара және т≥з≥мд≥к түрлер≥ болады. —татистикалық бақылау кез≥нде қолданылатын құжаттар жұмыс жабдықтары деп аталады.

—татистика органдары алғашқы мәл≥меттерд≥ жинауда ұйымның нег≥зг≥ ек≥ жолын қолданады: есеп беру және арнайы ұйымдастырылған бақылау. ≈сеп беру деген≥м≥з кәс≥порындар, ұйымдар, мекемелер, жұмшарлар мен кеңшарлар және басқа да кәс≥порындар өздер≥н≥ң қызметтер≥ туралы м≥ндетт≥ түрде арнайы бек≥т≥лген құжаттар үлг≥с≥нде және белг≥ленген уақыт аралықтарында қажетт≥ мәл≥меттерд≥ ти≥ст≥ органдарға және статистика органдарына тапсырып отыруы. Ѕухгалтерл≥к есеп беру формалары статистикалық мәл≥меттерд≥ жинаудың нег≥зг≥ көз≥ болып саналады. —татистикалық есеп беру ек≥ түрге бөл≥нед≥: жалпы мемлекетт≥к, €ғни барлық шаруашылық жүрг≥зуш≥ кәс≥порындар өз≥н≥ң жұмыстары туралы керект≥ мәл≥меттерд≥ жоғарғы органдарға м≥ндетт≥ түрде тапсырып отырады.≤шк≥ ведомствалық есеп беру мемлекетт≥к және ведомствалық есеп беру формалары қолданылуына қарай б≥рүлг≥дег≥ және мамандандырылған болып бөл≥нед≥. Ѕарлық халық шаруашылықтарындағы салаларда б≥рүлг≥дег≥ есеп беру формасында көрсет≥лген көрсетк≥штер ортақ немесе б≥рдей болады.≈сеп беру мерз≥м≥не байланысты мәл≥меттер тапсыру келес≥дей түрлерге бөл≥нед≥: шұғыл, айлық, тоқсандық, жарты жылдық және жылдық. ≈сеп беру формаларындағы мәл≥меттерд≥ң кел≥п түсу≥не қарай: почталық, телеграфтық, телефакст≥к болып бөл≥нед≥. Әлеуметт≥к-экономикалық құбылыстар мен процестер туралы мәл≥меттер есеп беру формаларында толық көрсет≥лмеген жағдайда немесе есеп беру арқылы мәл≥меттер жинауға мүмк≥нд≥к болмаса, онда қажетт≥ ақпараттарды жинау үш≥н арнайы ұйымдастырылған статистикалық бақылау жүрг≥з≥лед≥. —татисттикалық бақылауды жүрг≥зу кез≥нде зерттел≥п отырған объект≥н≥ң жиынтық б≥рл≥ктер≥н≥ң толық қамтылуына қарай бақылау жаппай және жартылай болып бөл≥нед≥. ∆аппай бақылау кез≥нде зерттеуге жататын жиынтық б≥рл≥ктер толықтай т≥ркеуге алынады. јл, жартылай бақылау кез≥нде зерттелген жиынтық б≥рл≥ктер≥н≥ң белг≥л≥ б≥р бөл≥ктер≥ ғана қамтылады. —татистикалық тәж≥рибеде жартылай бақылау зерттеу тәс≥лдер≥не қарай ≥ш≥нара, жеке ауқымды және жиынтықтың нег≥зг≥ бөл≥г≥ болып бөл≥нед≥. ≈гер жалпы жиынтық кездейсоқ немесе белг≥л≥ б≥р тәрт≥ппен алдын-ала ≥р≥ктел≥п алынған бөл≥ктер нег≥з≥нде ғылыми жүйеде зерттелет≥н болса, оны ≥ш≥нара бақылау деп атайды. ∆еке ауқымды бақылау деген≥м≥з статистикалық зерттеуд≥ң алдына қойған мақсатына қарай қоғамдық құбылыстардың, объект≥лерд≥ң кейб≥реулер≥ ғана белг≥л≥ б≥р мақсатта егжей-тегжейл≥, жан-жақты зерттелет≥н, айқын жазу арқылы көрсеттт≥н бақылау. —татистикалық зерттеуд≥ң алдына қойған мақсатына қарай жалпы жиынтықтың нег≥зг≥ бөл≥г≥н құрайтын, ал үлес≥ жағынан аса ≥р≥ б≥рл≥ктер болып саналатын құрамы зерттелет≥н болса, онда оны жиынтықтың нег≥зг≥ бөл≥г≥н бақылау деп атайды. —татистикалық бақылауды уақыт мерз≥м≥не қарай т≥ркеу үз≥л≥сс≥з немесе ағымдағы және үз≥л≥ст≥ немесе кезеңд≥к болып ек≥ түрге бөлед≥. —татистикада мәл≥меттерд≥ жинаудың б≥рнеше түрлер≥ бар. ќлар: т≥келей қатысу, құжаттар және сұрақ-жауап арқылы. Үз≥л≥сс≥з немесе ағымдағы бақылау деген≥м≥з болған факт≥лерд≥ң пайда болуына қарай тұрақты жүйел≥ түрде белг≥л≥ б≥р уақыт мерз≥м≥нде т≥ркеуге алуды айтады. Үз≥л≥ст≥ бақылау деген≥м≥з зерттеуге алынған құбылыстар менпроцестерд≥ ұдайы, б≥рақ белг≥л≥ б≥р уақыт аралығында т≥ркеуге алуды айтады. Үз≥л≥ст≥ бақылау мерз≥м≥не қарай мерз≥мд≥к немесе кезеңд≥к және б≥р жолғы болып бөл≥нед≥. ≈гер зерттеу жұмыстарын б≥р уақыт аралығында тұрақты түрде жүрг≥з≥лет≥н болса, онда ол кезеңд≥к бақылау деп аталады. ≈гер зерттеу жұмыстары б≥р рет жүрг≥з≥лген болса, ол б≥р жолғы бақылау деп аталады. Ѕақылау жүрг≥зу кез≥нде оның шект≥к уақыт кезең≥н анықтау ең нег≥зг≥ болып саналады. Ўект≥ уақыт кезең≥ деген≥м≥з зерттеу жұмыстарын есепке алатын күн және уақыт мерз≥м≥.

 





ѕоделитьс€ с друзь€ми:


ƒата добавлени€: 2016-12-05; ћы поможем в написании ваших работ!; просмотров: 1634 | Ќарушение авторских прав


ѕоиск на сайте:

Ћучшие изречени€:

„то разум человека может постигнуть и во что он может поверить, того он способен достичь © Ќаполеон ’илл
==> читать все изречени€...

687 - | 609 -


© 2015-2023 lektsii.org -  онтакты - ѕоследнее добавление

√ен: 0.01 с.