Ћекции.ќрг


ѕоиск:




 атегории:

јстрономи€
Ѕиологи€
√еографи€
ƒругие €зыки
»нтернет
»нформатика
»стори€
 ультура
Ћитература
Ћогика
ћатематика
ћедицина
ћеханика
ќхрана труда
ѕедагогика
ѕолитика
ѕраво
ѕсихологи€
–елиги€
–иторика
—оциологи€
—порт
—троительство
“ехнологи€
“ранспорт
‘изика
‘илософи€
‘инансы
’ими€
Ёкологи€
Ёкономика
Ёлектроника

 

 

 

 


…ымды басқарудың органикалық құрылымы және оның түрлер≥




 

60-шы жылдардан бастап кейб≥р ұйымдар олар әрекет етет≥н сыртқы жағдайлар тез өзгер≥п, жобалар соншалықты күрдел≥ болып, ал технологи€ жылдам дамығаны соншалық, бюрократи€лық ұйымның кемш≥л≥ктер≥ артықшылықтарынан асып түскен жағдайға тап болды. —ондықтан да ұйымдардың сыртқы ортаның өзгер≥с≥не тез төс≥луге және жаңа технологи€ны енд≥руге мүмк≥нд≥г≥ болуы үш≥н бей≥мделг≥ш ұйымдық құрылым әз≥рленд≥. Ѕей≥мделг≥ш құрылым - бұл қоршаған орта мен ұйымның өз қажетт≥л≥ктер≥н≥ң өзгеру≥не сай тез түрлене алатын құрылым. ќны органикалық құрылым деп те атайды, себеб≥ ол т≥р≥ организмдер си€қты сыртқы ортадағы өзгер≥стерге бей≥мделу мүмк≥нд≥г≥мен байланысты. ќның нег≥зг≥ тұжырымдамаларын Ђ»нноваци€ларды басқаруї (1961) деген еңбег≥нде “. Ѕернс және ƒ. —талкер атты ғалымдар ба€ндады. ќрганикалық құрылым бюрократи€лыққа қарама-қарсы мақсаттар нег≥з≥нде құрылады. ќл пайда болған мәселелер мен қажетт≥ ≥с-әрекеттерд≥ жекелеген элементтерге ж≥ктеп, мамандар бойынша бөлуге мүмк≥н болмаған жағдайда пайдаланылады. ќрганикалық құрылымның келес≥ ерекшел≥ктер≥ бар:

1) шеш≥мдер бедел, ережелер немесе әдеттерге нег≥зделмей, тек талқылау нег≥з≥нде қабылданады;

2) мәселелерд≥ талқылау барысында назар аударуды талап етет≥н жағдайларға лауазымдық нұсқаулар емес, сен≥м б≥лд≥ру жатады;

3) басты б≥р≥кт≥рет≥н факторлар - ұйымның мисси€сы мен даму стратеги€сы;

4) жұмысқа деген шығармашылық көзқарас;

5) жұмыс ережелер≥н нұсқаулар емес, қағидалар рет≥нде қалыптастыру;

6) қызметкерлер арасындағы еңбек бөл≥н≥с≥н лауазымдарға қарай емес, шеш≥лет≥н мәселелерд≥ң сипатына байланысты жүзеге асыру;

7) ұйымда прогрессивт≥к өзгер≥стерд≥ жүзеге асыруға қашанда дайын болу.

ћұнда функционалдық еңбек бөл≥н≥с≥н енг≥зуд≥ң қажет≥ жоқ және әрб≥р қызметкерд≥ң жалпы табысқа деген жауапкерш≥л≥г≥ арта түсед≥. Ѕасқарудың органикалық құрылымын жүзеге асыру үш≥н дайындық жұмысын жүрг≥зу керек. —ондықтан компани€ жұмысшылары ұйымның мәселелер≥н шешуге қатысу үш≥н ақпараттық технологи€ларды дамытып, басқа компани€лармен қарым-қатынасты жаңартады. ќрганикалық құрылым дамудың бастапқы сатысында, оны Ђтазаї түрде пайдаланатын ұйымдардың саны көп емес. ќрганикалық құрылымның ек≥ нег≥зг≥ түр≥ бар: жобалық және матрицалық құрылым.

∆обалық құрылым - бұл нақты м≥ндетт≥ шешу үш≥н құрылатын уақытша құрылым. ќның мән≥ белг≥ленген сметаның шег≥нен шықпай, сапаның бер≥лген деңгей≥мен белг≥ленген мерз≥мде күрдел≥ жобаны жүзеге асыру үш≥н ең б≥л≥кт≥ қызметш≥лерд≥ б≥р командаға жинау болып табылады. ∆оба а€қталған соң, команда таратылады.

ћатрицалық құрылым - мұнда жобалық топ мүшелер≥ әр≥ жоба басшысына, әр≥ өздер≥ тұрақты жұмыс ≥стейт≥н бөл≥м басшыларына да бағынады, €ғни қызметкерде б≥р мезг≥лде тең құқыққа ие ек≥ басшы болады. Ѕұл құрылымның схемасы торға ұқсас, сондықтан да матрицалық деп аталады.

ћатрицалық департаменттеу барлық құрылымдардың ≥ш≥ндег≥ барынша күрдел≥с≥ болып табылады. Ѕ≥рақ белг≥л≥кт≥ жағдайларда ол өте ти≥мд≥ болуы мүмк≥н. ћатрицалық құрылымның ти≥мд≥л≥г≥ көб≥не онда жетекш≥ рөл орындаулары ти≥с менеджерлерд≥ң әрекеттер≥мен анықталады. ћатрицалық құрылым ұйымның б≥р бөл≥г≥нде функционалдық және дивизионалдық т≥збектерд≥ б≥р мезг≥лде пайдалануды ұйғарады. ћұндай жүйе дара басшылық қағидасын бұзады, б≥рақ әр≥ функционалдық, әр≥ дивизионалдық т≥збектерге тең көң≥л бөлуге мүмк≥нд≥к беред≥. ‘ункционалдық басшы арнайы үйрету мен жобаларға техникалық персоналдың тағайындалуын қамтамасыз етед≥, ал бөл≥мше жетекш≥с≥ ағымдық бағдарламаның тұтастай ≥ске асуына жауап беред≥. Ѕастапқыда матрицалық құрылымдағы әрекеттест≥кке бей≥мделу мәселес≥не матрицалық басшылар да, ек≥ басшысы бар қызметкерлер де душар болады. ћатрицалық басшы қызметкерге жарым-жартылай ғана бил≥к ете алатындықтан, ол матрицаның өзге жағындағы әр≥птес≥мен кеңесу≥ ти≥с. Ѕұл б≥рлескен мәж≥л≥стерд≥ң қажетт≥л≥г≥н б≥лд≥ред≥.

11.4. ћатрицалық құрылымның схемасы


ћатрицалық құрылымның мынадай артықшылықтары бар:

1) дәстүрл≥ иерархи€ға қарағанда ресурстарды барынша ти≥мд≥ пайдалану;

2) өзгермел≥ сыртқы ортаға бей≥мделг≥шт≥г≥, икемд≥л≥г≥;

3) басшылықтың әр≥ жалпы, әр≥ арнайы дайындығының дамуы;

4) шектес қызметтер арасындағы коопераци€, барлық бөл≥мшелер косымша тәж≥рибе алады;

5) барлық қызметкерлер үш≥н жұмыс м≥ндеттер≥ мазмұнының байытылуы.

ќның күрдел≥л≥г≥не байланысты матрицалық құрылымның келес≥ кемш≥л≥ктер≥ бар:

1) қос басшылықпен туындаған түс≥н≥спеуш≥л≥к;

2) матрица тараптары арасындағы шиелен≥скен қайшылықтың мүмк≥нд≥г≥;

3) мәж≥л≥ст≥ң көпт≥г≥, ≥ске қарағанда сөзд≥ң басым болуы;

4) қызметкерлерд≥ адамдық қарым-қатынастар өнер≥не үйрету қажетт≥л≥г≥;

5) матрицаның б≥р тарапынан күшт≥ ықпал ету ықтималдығының жоғарылығы.

Ѕей≥мделг≥ш ұйымдық құрылымның тағы б≥р түр≥ конгломерат болып табылады.  онгломерат Ц бұл нег≥зг≥ фирма мен, жекелеген экономикалық орталықтар рет≥нде қарастырылатын, отау компани€лардан тұратын ұйым. Ќег≥зг≥ фирма өз≥н≥ң өсу стратеги€сына сай отау фирмаларды сатып алады және сатып ж≥беред≥.

 

 

“арау

 





ѕоделитьс€ с друзь€ми:


ƒата добавлени€: 2015-11-05; ћы поможем в написании ваших работ!; просмотров: 1750 | Ќарушение авторских прав


ѕоиск на сайте:

Ћучшие изречени€:

Ћибо вы управл€ете вашим днем, либо день управл€ет вами. © ƒжим –он
==> читать все изречени€...

1352 - | 1168 -


© 2015-2024 lektsii.org -  онтакты - ѕоследнее добавление

√ен: 0.014 с.