Ћекции.ќрг


ѕоиск:




 атегории:

јстрономи€
Ѕиологи€
√еографи€
ƒругие €зыки
»нтернет
»нформатика
»стори€
 ультура
Ћитература
Ћогика
ћатематика
ћедицина
ћеханика
ќхрана труда
ѕедагогика
ѕолитика
ѕраво
ѕсихологи€
–елиги€
–иторика
—оциологи€
—порт
—троительство
“ехнологи€
“ранспорт
‘изика
‘илософи€
‘инансы
’ими€
Ёкологи€
Ёкономика
Ёлектроника

 

 

 

 


“ұлға дәмеғойлығы




јдамның өз≥нд≥к бағасы оның өз≥не қо€тын талаптарының деңгей≥не байланысты. “алаптар деңгей≥ (дәмеғойлығы) деген≥м≥з - адамның ниеттенген өз бағасының құны, €ғни алдына қойған мақсаттың қиындық дәрежес≥не орай көр≥нет≥н Ђменї бейнес≥н≥ң сипаты. јдам алдында тұрған енд≥г≥ б≥р әрекетт≥ қиындық дәрежес≥не орай таңдап алу мүмк≥нд≥г≥не ие болады, өз бағасын көтер≥ңк≥ етуге ұмтылады, осыдан ек≥ жағдайдың: б≥р тараптан жоғары табыстарға жету үш≥н талап деңгей≥н жоғарылату, ек≥нш≥ тараптан нәтижес≥з қалмау үш≥н талаптарды жең≥лдетуд≥ң өзара қайшылығы пайда болады. јдамның өз алдына қо€тын талаптың дәлд≥г≥ ≥с-әрекет≥н≥ң нақтылығына байланысты. јдам табиғаты әдетте өз қад≥р≥н белг≥л≥ деңгейде сақтап жүру үш≥н өз алдына қо€тын м≥ндеттер≥ мен мақсаттарының т≥пт≥ күрдел≥ де, сонымен б≥рге әбден жең≥л де болмағанын қалайды.

∆еке адам талаптар деңгей≥н≥ң әрекетшеңд≥г≥ мен мазмұндық сипатын жете танумен тұлғаның ≥с-әрекет, м≥нез-кылықтарының түртк≥лер≥н тереңдей б≥луге және сол арқылы адамда ұнамды сапалар мен қасиеттерд≥ баулудың жолдарын ашып, оған нәтижел≥ ықпал жасауға болады.

 

ћ≥нез

 үндел≥кт≥ өм≥рде Ђм≥незї ұғымы әртүрл≥ мағынада қолданылады. Ђћ≥незї ұғымын айналысқа алғаш енг≥зген ертедег≥ грек ғалымы және философы јристотелд≥ң досы “еофраст болды. Ђћ≥незї грект≥ң сөз≥, қазақша Ђбелг≥ї, Ђб≥т≥сї, Ђерекшел≥кї деген мағынада қолданылады.

Әрб≥р адам кез-келген басқа адамнан өз≥н≥ң дара психологи€лық ерекшел≥г≥мен анықталады. ѕсихологи€да Ђм≥незї сөз≥ белг≥л≥ мағынада қолданылады. ∆алпы немесе кең мағынада адамның м≥нез≥ деп даралық анық байқалатын және адамның м≥нез-кұлқы мен қылығына әсер етет≥н сапалық өз≥нд≥к психологи€лық белг≥лер≥н айтамыз.

ћ≥нез деген≥м≥з - адамдардың ≥стеген ≥с-әрекет≥не ≥з қалдыратын өз≥нд≥к дара ерекшел≥г≥. ћ≥нез - кең мағыналы ұғым,онда адамның әртүрл≥ қасиеттер≥ мен сапалары тоғысып жатады.

ћ≥нез - жеке адамның т≥рш≥л≥к жағдайындағы қылығынбейнелейт≥н тұрақты және мәнд≥ психикалық ерекшел≥ктер≥ үйлес≥м≥. ћ≥нез өм≥р, тәрбие үрд≥с≥нде қалыптасады, адамның өм≥р қалпы мен жағдайын көрсетед≥. ќлардың өзгеру≥не байланысты м≥нез де өзгеред≥.

 үндел≥кт≥ өм≥рде адамды өз≥мш≥л немесе көпш≥л, қарапайнемесе қатыгез, ұстамды немесе ұстамсыз, табанды, батыл, қызу қанды, салқын қанды және т.б. деп сипаттайды. ќсы
айтылғандардан көрет≥н≥м≥з, м≥нез- жеке түлғаның әртүрл≥
психикалық қасиеттер≥н қамтитын б≥ртұтас құрылым.

√рек философы нег≥з≥н салған Ђм≥нездемеї тек адамның адамгерш≥л≥к бейнес≥н суреттеуден тұрады. ќсындай мағынада Ђм≥незї термин≥н ’Ү≤≤ ғасырда Ћабрюйер қолданды. —онымен, Ђм≥незї сөз≥ о бастан адамның әлеуметт≥к-адамгерш≥л≥к келбе≥н бейнелейд≥, бұл мағынада темпераментке қарама-қарсы мәнге болады.

’≤’ ғ. м≥незд≥ таза психологи€лық бағытта интеллект≥н≥ң, сез≥мн≥ң және ер≥кт≥ң (ј.Ѕек), сез≥м мен ер≥кт≥ң (–ибо), тек қана ер≥кт≥ң (ѕ.‘.Ћесгафт) дара ерекшел≥ктер≥ рет≥нде қарастырды.

’’ ғасырда м≥незд≥ психиканың жекелеген салаларының ерекшел≥ктер≥ емес, тұтас тлғаның қасиет≥ деп түс≥нд≥.

ћ≥нез туа б≥ткен қасиет арқылы бер≥лмегенмен, адам табиғи құрылымының ерекшел≥ктер≥, ең алдымен жүйке қызмет≥ м≥незд≥ң көр≥ну≥нде, сондай-ақ оның жеке белг≥лер≥ үрд≥с≥қалыптастыруда байқалады. ∆үйке үрд≥стер≥н≥ң ұстамдылығы немесе ұстамсыздығы, күш≥ немесе әлс≥зд≥г≥, қозғалғыштыгы немесе енжарлығы - осының барлығы белг≥л≥ дәрежеде адамның м≥нез-құлқы мен ≥с-әрекет≥не әсер етед≥. ∆үйке жүйес≥нен басқа адам м≥нез≥не ағзаның басқа да белг≥лер≥н≥ң әсер≥ ерекше: жүрекқантамырлар, ас қорыту және эндокринд≥к жүйелер.

ћ≥незд≥ң көр≥н≥с≥ тек қана әрекет пен қылықта аңғарылып қоймайды, сонымен қатар т≥лде, бет-п≥ш≥нде жне дене б≥т≥мдебайқалады. ћ≥нез жеке тұлғаның сырт келбет≥нде ≥з қалдырады. јдамның бет-п≥ш≥н≥ әртүрл≥ м≥нез б≥т≥стер≥ жағдайында өзгер≥п отырады.

 





ѕоделитьс€ с друзь€ми:


ƒата добавлени€: 2015-10-01; ћы поможем в написании ваших работ!; просмотров: 1051 | Ќарушение авторских прав


ѕоиск на сайте:

Ћучшие изречени€:

—вобода ничего не стоит, если она не включает в себ€ свободу ошибатьс€. © ћахатма √анди
==> читать все изречени€...

1375 - | 1278 -


© 2015-2024 lektsii.org -  онтакты - ѕоследнее добавление

√ен: 0.015 с.