Ћекции.ќрг


ѕоиск:




 атегории:

јстрономи€
Ѕиологи€
√еографи€
ƒругие €зыки
»нтернет
»нформатика
»стори€
 ультура
Ћитература
Ћогика
ћатематика
ћедицина
ћеханика
ќхрана труда
ѕедагогика
ѕолитика
ѕраво
ѕсихологи€
–елиги€
–иторика
—оциологи€
—порт
—троительство
“ехнологи€
“ранспорт
‘изика
‘илософи€
‘инансы
’ими€
Ёкологи€
Ёкономика
Ёлектроника

 

 

 

 


ћектеп б≥т≥руш≥лерд≥ң қорытынды аттестаттау мазмұнына қойылатын талаптары мен бағалау өлшемдер≥




Ђјна т≥л≥ мен әдебиет≥ї (оқыту т≥л≥), Ђјлгебра және анализ бастамаларыї және ЂҚазақстан тарихыї пәндер≥ бойынша мемлекетт≥к б≥т≥ру емтихандарына емтихан материалдары облыстық б≥л≥м басқармаларымен әз≥рленед≥.

џ.јлтынсарин атындағы Ұлттық б≥л≥м академи€сының жанында құрылған жалпы б≥л≥м беру мектептер≥н≥ң пән мұғал≥мдер≥н≥ң жұмыс тобымен бер≥лген пәндер бойынша б≥т≥руш≥лерд≥ қорытынды аттестаттауды бағалау өлшемдер≥ бойынша әд≥стемел≥к ұсыныстар әз≥рленген.

јна т≥л≥ мен әдебиет≥нен (оқыту т≥л≥) мемлекетт≥к емтихан бес тақырыптан тұратын эссе түр≥нде бер≥лед≥: екеу≥ Ц әдеби эссе, үшеу≥ ерк≥н тақырып.

Ұсынылған тақырыптардың тек б≥реу≥н ғана таңдау қажет, ал одан кей≥н кем дегенде 250 сөзден тұратын эссе жазу қажет. ≈гер эссе 200-ден аз сөзд≥ қамтыса (есептеуге барлық сөздер, оның ≥ш≥нде қызметт≥к сөздер де қосылады), онда осындай жұмыс орындалмаған болып саналады және 0 ұпаймен бағаланады.

Ёссен≥ң б≥р≥нш≥ немесе ек≥нш≥ тақырыбы таңдалған жағдайда авторлық ұстанымға сүйенуге және өз≥нд≥к көзқарасты тұжырымдау ұсынылады. “езистер≥н әдеби туындыларға сүйене отырып, дәйектеу қажет.

Ёссен≥ң үш≥нш≥, немесе төрт≥нш≥, немесе бес≥нш≥ тақырыбын таңдаған жағдайда өз ұстанымын көркем туындылардың мазмұнына да, сондай-ақ өз өм≥рл≥к тәж≥рибеге де (жеке әсерлерге, жеке ойларға, б≥л≥мдерге және т.б.) сүйенумен дәйектеуге болады.

—ондай-ақ, оқушылар үш≥н қысқаша нұсқаулар қоса т≥ркелед≥.

≈мтихан жұмысының құрылымы және мазмұны.

∆инақтың ек≥ алғашқы тақырыбы ЂӘдебиетї курсының шеңбер≥нде оқытылған көркем туындыларды талдаумен байланысты. ќлар емтихан материалында ек≥ әдеби дәу≥рлерд≥ң туындылары болатындай таңдалған: ’≤’ ғ. және ’’ ғ. әдебиет≥. —онымен б≥рге көркем туындылардың әдеби түрлер≥ және жанрлары алуан түрл≥ келт≥р≥лген.

ћектеп б≥т≥руш≥ поэзи€мен байланысты эссе тақырыптарын кем дегенде ек≥ өлеңнен мысал келт≥ре отырып ашуы ти≥с.  ≥ш≥ эпикалық нысанды туындылармен байланысты эссе тақырыптары б≥р-ек≥ туындының мысалында ашылады (олардың саны б≥т≥руш≥н≥ң өз≥н≥ң қалауына қарай ұлғайтылуы мүмк≥н).

Үш соңғы тақырып ерк≥н тақырыптар болып табылады, олар философи€лық немесе адамгерш≥л≥к мәселес≥ бойынша эссе жазуды болжайды. “ақырыптардың б≥р≥не п≥к≥р-эссе жазған кезде мектеп б≥т≥руш≥ көркем туындылардың мазмұнына да, өз≥нд≥к өм≥рл≥к тәж≥рибеге де (жеке сез≥мдер, тақырыпқа менш≥кт≥ ойлар және т.б.) сүйенумен дәйектер келт≥ру≥ мүмк≥н.

ќтандық мәдениет өк≥лдер≥н≥ң б≥р≥н≥ң п≥к≥р≥н б≥лд≥рет≥н дәйексөз түр≥нде тұжырымдалған эссе тақырыптары ерк≥н пайымдауды нег≥здейд≥, ол п≥к≥рд≥ң әд≥лд≥г≥н растайтын дәйектерд≥ де, сондай-ақ, басқа көзқарастың болу мүмк≥нд≥г≥н дәлелдейт≥н қарама-қарсы дәйектерд≥ де қамтуы мүмк≥н.

Ұсынылған эссе тақырыптарының тек б≥реу≥н таңдау қажет, содан кей≥н 200-250 сөз көлем≥нде таңдап алған тақырыпқа эссе жазу керек. ≈гер эссе 200 сөзден аз болса (барлық сөздер саналады, оның ≥ш≥нде қызметт≥к сөздер де саналады) онда мұндай жұмыс орындалмаған болып саналады және бағаланбайды.

Ёссен≥ң композизи€сын мұқи€т ойластыру қажет.

Ёссен≥ анық және түс≥н≥кт≥ ет≥п, сөйлеу т≥л≥ нормаларын сақтай отырып жазу қажет.

≈мтиханға қатысушылар орфографи€лық және түс≥нд≥рме сөзд≥ктерд≥ қолдануға рұқсат ет≥лед≥.

≈мтихан жұмысының ұзақтығы.

јна т≥л≥ мен әдебиет≥нен емтихан жұмысын орындауға 3 астрономи€лық сағат бер≥лед≥. ќқу пәндер≥ бойынша емтихан жұмысын орындаудың ұзақтығына дайындау шараларына бөл≥нген уақыт енбейд≥ (оқушыларға нұсқауберу, емтихан материалдарын тарату, емтихан жұмыстарын толтыру).

ћектеп б≥т≥руш≥лерге орфографи€лық және түс≥нд≥рме сөзд≥ктерд≥ пайдалануға рұқсат бер≥лед≥.

јна т≥л≥нен емтихан нәтижелер≥н бағалау (жазбаша нысан).

≈мтихан жұмысын бағалау үш≥н тапсырмалардың белг≥л≥ б≥р тип≥не сәйкес келет≥н бағалау өлшемдер≥н≥ң кешен≥ пайдаланылады: әдебиет тақырыбына эссе жазу, ерк≥н тақырыпқа эссе жазу.

Ёссен≥ тексерген кезде мынадай дағдылардың қалыптасу деңгей≥ бағаланады:

- мәт≥нд≥ ұсынылған тақырыпқа сәйкес жазу;

- эссен≥ң тезист≥к-дәлелд≥ бөл≥г≥н өз≥нд≥к п≥к≥р≥н келт≥ре отырып, ойын логикалық ба€ндауы;

- дәйектелген п≥к≥рд≥ келт≥ре отырып, сен≥мд≥ дәйектерд≥ таңдау; қойылған мәселелерге автордың қатысын анықтау, өз ұстанымын басқа көзқараспен салыстыру;

- эссен≥ң түр≥не, жанрына және тақырыбына сәйкес т≥лд≥к құралдарды таңдауды жүзеге асыру; мәт≥нд≥ қазақ әдеби т≥л≥н≥ң нормаларына сәйкес рес≥мдеу.

јна т≥л≥нен емтихан жұмыстарын бағалауға келес≥ талаптар ұсынылады:

- емтихан жұмысы аталған өлшемдер бойынша бастапқы ұпайларды қосу және оларды бағалаудың бесбалдық жүйес≥не ауыстыру жолымен бағаланады;

- әдеби тақырыпқа жазылған эссе және ерк≥н тақырыпқа жазылған эссе төменде келт≥р≥лген кестеде көрсет≥лген өлшемдер бойынша бағаланады.

≈мтихан жұмысының нәтижес≥н шығаратын ұпайлар төмендег≥ ережелерге нег≥здел≥п анықталады:

- егер ек≥ емтихан алушының қойған ұпайлары сәйкес келсе, онда бұл ұпайлар қорытынды ұпайлар болып табылады;

- егер ек≥ емтихан алушының қойған ұпайларында болмашы айырмашылық анықталса, онда қорытынды ұпайларсандарды дөңгелектеу ережелер≥не сәйкес дөңгелектеумен ек≥ емтихан алушының орташа арифметикалық балдары рет≥нде анықталады;

- егер ек≥ емтихан алушы қойған балдарда маңызды айырмашылық анықталса, онда қосымша (үш≥нш≥) тексеру тағайындалады.

≈к≥ емтихан алушы қойған ұпайлардағы маңызды айымарышылық 8 және одан көп ұпайлардағы айырмашылық болып табылады.

Әдеби тақырыпқа эссе өлшемдер бойынша бағаланады.

 

Ќысан Ѕағалау аспект≥лер≥ Ұпайлар ≈ң жоғары бастапқы ұпай
эссе мазмұны    
сауаттылығы  

 

Ёссе бағаланатын өлшемдерд≥ң арасында б≥р≥нш≥ өлшем (эссе тақырыбын ашу тереңд≥г≥ және п≥к≥рлерд≥ң сен≥мд≥л≥г≥) нег≥зг≥ болып табылады. ≈гер б≥р≥нш≥ өлшем бойынша эссе 0 ұпайға бағаланса, онда тапсырма орындалмаған болып саналады және басқа өлшемдер бойынша бағаланбайды.

Әдеби тақырыпқа жазылған эссен≥ мазмұнын бағалау өлшемдер≥

 

Ѕағалау өлшем≥ ҰпайларЅалдар
Ёссе тақырыбын ашу тереңд≥г≥ және п≥к≥рлерд≥ң сен≥мд≥л≥г≥
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбын ашады, өз көзқарасын тұжырымдайды, өз тезистер≥н сен≥мд≥ дәлелдейд≥  
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбын ашады, өз көзқарасын тұжырымдайды, б≥рақ тезистер жетк≥л≥кс≥з сен≥мд≥ нег≥здемейд≥  
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбын үст≥рт ашады және/немесе өз тезистер≥н нег≥здемейд≥  
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбын ашпайды  
≈мтихан тапсырушының эссе тақырыбы бойынша өз п≥к≥р≥н дәйектеу≥
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбына сәйкес келет≥н мәселе бойынша өз п≥к≥р≥н б≥лд≥рд≥, және осы п≥к≥рд≥ растау үш≥н кем дегенде ек≥ дәйек келт≥рд≥  
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбына сәйкес келет≥н мәселе бойынша өз п≥к≥р≥н б≥лд≥рд≥ және осы п≥к≥рд≥ растау үш≥н тек б≥р ғана дәйек келт≥ред≥  
≈мтихан тапсырушы эссе тақырыбына сәйкес келет≥н мәселе бойынша өз п≥к≥р≥н б≥лд≥рд≥, б≥рақ дәйектер келт≥рген жоқ, немесе емтихан тапсырушының п≥к≥р≥ жұмыста көрсет≥лген жоқ, немесе емтихан тапсырушы өз п≥к≥р≥н эссе тақырыбына сәйкес келмейт≥н мәселе бойынша б≥лд≥рд≥  
Ёссен≥ң композици€лық тұтастығы және логикалық жүйел≥л≥г≥
Ёссе компози€ци€лық тұтастығымен сипатталады, п≥к≥рлерд≥ң бөл≥ктер≥ логикалық байланысты, ой б≥рт≥ндеп дамиды, дәлелденбеген қайталаулар және логикалық жүйел≥л≥кт≥ң бұзылулары жоқ  
Ёссен≥ң бөл≥ктер≥ б≥р - б≥р≥мен логикалық байланысты, б≥рақ композици€лық тұтастықтың бұзылуы орын алған: ой қайталанады, және/немесе ба€ндау жүйел≥л≥г≥ бұзылған (оның ≥ш≥нде п≥к≥рд≥ң ≥шк≥ ой бөл≥ктер≥нде), және/немесе эссе тақырыбынан ауытқу бар  
Ёсседе композици€лық ой бақыланбайды, және/немесе ба€ндау жүйел≥л≥г≥нде өрескел қателер ж≥бер≥лген, және/немесе эссен≥ң бөл≥ктер≥н≥ң арасында және бөл≥ктер≥н≥ң ≥ш≥нде байланыс жоқ  
≈рк≥н тақырыпқа жазылған әдеби эссе үш≥н ұпайлардың ең жоғары саны  

 

≈рк≥н тақырыпқа жазылған эссен≥ бағалаудың өлшемдер≥н келт≥рей≥к

 

≈рк≥н тақырыпқа жазылған эссен≥ң мазмұнын бағалау өлшемдер≥

 

Ѕағалау өлшем≥ Ұпай
Ёссе тақырыбын ашу тереңд≥г≥ және п≥к≥рлерд≥ң сен≥мд≥л≥г≥
ћәт≥н толық жазылғанымен, б≥рақ тақырыпқа сай нег≥зделмеген (€ғни ұсынылған тезиспен т≥келей байланысты емес)  
ћәт≥н толық жазылғанымен, өз≥нд≥к п≥к≥р≥ мәт≥нде нег≥зделмеген.  
Ёссен≥ң композици€лық тұтастығы және логикалық бер≥лу≥.
Ёссе компози€ци€лық тұтастығымен сипатталады, п≥к≥рлерд≥ң бөл≥ктер≥ логикалық байланысты, ой б≥рт≥ндеп дамиды, дәлелденбеген қайталаулар мен логикалық жүйел≥л≥г≥н≥ң бұзылулары жоқ  
Ёссен≥ң бөл≥ктер≥ б≥р-б≥р≥мен логикалық байланысты, б≥рақ композици€лық тұтастықтың бұзылуы орын алған: ой қайталанады, және/немесе ба€ндау жүйел≥л≥г≥ бұзылған (оның ≥ш≥нде п≥к≥рд≥ң ≥шк≥ ой бөл≥ктер≥н≥ң), және/немесе эссе тақырыбынан ауытқуы бар  
Ёсседе композици€лық түпк≥ ой бақыланбайды, және/немесе жүйел≥ ба€ндауда өрескел қател≥ктер ж≥бер≥лген, және/немесе эссен≥ң бөл≥ктер≥ және ≥шк≥ бөл≥ктерд≥ң ≥ш≥нде байланыстың болмауы  
≈рк≥н тақырыпқа жазылған эссе үш≥н қойылатын ұпайлардың өлшемдер бойынша ең жоғары саны  

 

≈мтихан тапсырушының сауаттылығы және сөз≥н≥ң нақты дәлд≥г≥ өлшемдер бойынша бағаланады.

 

—ауаттылығы және сөз≥н≥ң нақты дәлд≥г≥н бағалау өлшемдер≥

≈мтихан тапсырушының сауаттылығын және сөздер≥н≥ң нақты дәлд≥г≥н бағалау өлшемдер≥ Ұпай
ќрфографи€лық нормаларды сақтау
ќрфографи€лық қателер жоқ, немесе б≥р қате ғана ж≥бер≥лд≥  
≈к≥-үш қате ж≥бер≥лд≥  
“өрт және одан көп қате ж≥бер≥лд≥  
ѕунктуаци€лық нормаларды сақтау
ѕунктуаци€лық қателер жоқ немесе ек≥ қате ғана ж≥бер≥лд≥  
Үш-төрт қате ж≥бер≥лд≥  
Ѕес және одан көп қате ж≥бер≥лд≥  
√рамматикалық нормаларды сақтау
√рамматикалық қателер жоқнемесе б≥р қате ж≥бер≥лд≥  
≈к≥ қате ж≥бер≥лд≥  
Үш және одан көп қате ж≥бер≥лд≥  
—өйлеу нормаларын сақтау
—өйлеу қателер≥ жоқнемесе ек≥ қате ғана ж≥бер≥лд≥  
Үш-төрт қате ж≥бер≥лд≥  
Ѕес және одан көп қате ж≥бер≥лд≥  
∆азбаша сөйлеуд≥ң нақты дәлд≥г≥
ћатериалды ба€ндауда, сондай-ақ, терминдерд≥ түс≥нуде және қолдануда қателер жоқ  
ћатериалды ба€ндауда немесе терминдерд≥ қолдануда б≥р қате ж≥бер≥лд≥  
ћатериалды ба€ндауда немесе терминдерд≥ қолдануда ек≥ және одан көп қателер ж≥бер≥лд≥  
Ёссе немесе ба€ндама бойынша өлшемдер бойынша ұпайлардың ең жоғары саны 10

 

Ѕес ұпайлық шкала бойынша емтихан жұмысын орындау үш≥н бастапқы балды қайта санау шкаласын келт≥рей≥к

 

Ѕес ұпайлық шкала бойынша емтихан жұмысын орындау үш≥н бастапқы ұпайды қайта санау шкаласы

 

Ѕағалудың бес ұпайлық жүйес≥ бойынша бағалау Ђ2ї Ђ3ї Ђ4ї Ђ5ї
Ѕастапқы ұпай 0Ц4 5Ц10 11Ц14 15Ц18

јна т≥л≥нен емтихан материалдарының үлг≥лер≥ ұсынылады (жазбаша нысан):

1. Ѕай-сұлтандардың образдары ћ.Әуезовт≥ң Ђјбай жолыї романының атауымен қандай өзара қатынаста болады?

2. ћағжан ∆ұмабаев өлеңдер≥ндег≥ махаббат лирикасы.

3. ћен қазақ қыздарына қайран қалам (Ғ. ћүс≥реповт≥ң ЂҰлпанї романы бойынша)

4. “уыстарға көң≥л бөлу маңыздылығы жөн≥нде толғану.

5. Өз≥нд≥к дарынға қалай қарау қажет?

 





ѕоделитьс€ с друзь€ми:


ƒата добавлени€: 2017-03-12; ћы поможем в написании ваших работ!; просмотров: 1771 | Ќарушение авторских прав


ѕоиск на сайте:

Ћучшие изречени€:

¬ы никогда не пересечете океан, если не наберетесь мужества потер€ть берег из виду. © ’ристофор  олумб
==> читать все изречени€...

1471 - | 1383 -


© 2015-2024 lektsii.org -  онтакты - ѕоследнее добавление

√ен: 0.018 с.