ПЛАНЫ
СЕМІНАРСКІХ ЗАНЯТКАЎ ПА ДЫСЦЫПЛІНЕ
“ГІСТОРЫЯ ДЗЯРЖАВЫ І ПРАВА БЕЛАРУСІ”
На 2016-2017 навучальны год
Для навучэнцаў на аснове агульнай сярэдняй адукацыі
Мінск 2016
Пры падрыхтоўцы да семінарскіх заняткаў навучэнцы звяртаюць увагу на вучэбную і спецыяльную літаратуру, рэкамендаваную да ўсяго курса «Гісторыі дзяржавы і права Беларусі», абавязкова знаёмяцца з рэкамендаванай да кожнай тэмы літаратурай, а таксама выкарыстоўваюць дапаўняльную літаратуру: па гісторыі Беларусі, матэрыялы перыядычнага друку (змешчаныя у часопісах, газетах і інш.), а таксама публікацыі матэрыялаў міжнародных і рэспубліканскіх навуковых і навукова-практычных канферэнцый.
Семінарскі занятак 1
Тэма 1. Прадмет гісторыі дзяржавы і права Беларусі і яго асаблівасці
1. Прадмет і задачы гiсторыi дзяржавы i права Беларусi.
2. Характэрныя рысы і асаблівасці і тэндэнцыі ў развіцці гiсторыi дзяржавы i права Беларусi.
3. Паходжанне назвы «Беларусь».
4. Гiстарыяграфiя навукi гiсторыi дзяржавы i права Беларусi.
Семінарскі занятак 2
Тэма 2. Дзяржава і права на Беларусі ў перыяд усталявання дзяржаўнасці ўсходніх славян
1. Зараджэнне дзяржаўнасці ў усходніх славян. Пытанне аб узнікненні беларускай дзяржаўнасці. Канцэпцыі паходжання дзяржаўнасці.
2. Старажытныя беларускiя дзяржавы-княствы на Беларусі (Полацкае, Турава-Пінскае, Берасцейскае, Гарадзенскае, Менскае, Смаленскае і інш.).
3. Дзяржаўна-палітычны лад. Сістэма органаў ўлады і кіравання.
4. Старажытнае права на беларускіх землях. Звычаёвае права, міждзяржаўныя дагаворы (дагавор 1229 г. з Рыгай i Гоцкiм берагам і інш.).
Літаратура да тэмаў 1–2
Алексеев Л.В. Полоцкая земля в ХI–ХIII вв. Очерки истории Северной Белоруссии. – М., 1966.
Белоруссия в эпоху феодализма: Сб. док. и материалов: В 3 т.Т. 1. 1959.
Беларускія летапісы. – Мн., 1998.
Вішнеўскі А. Ф. Гісторыя дзяржавы і права Беларусі. – Мн., 2000.
Вiшнеўскi А. Ф., Юхо Я. А. Гiсторыя дзяржавы i права Беларусi ў дакументах i матэрыялах. – Мн., 1998.
Геродот. История в девяти книгах. – Л., 1972.
Дагаворы і граматы як крыніцы беларускага права / Склад.: Я. Юхо, А. Абрамовіч, Т. Доўнар, У. Сатолін. – Мн., 2000.
Джаксон Т. Н. Исландские королевские саги о Восточной Европе. – М., 1993–1994.
Доўнар Т. I.Гісторыя дзяржавы і права Беларусі. – Мн.: Амалфея, 2007.
Доўнар Т. I.Гісторыя дзяржавы і права Беларусі: Вучэб.-метад. комплекс для студэнтаў 1 курса юрыд. фак. У 2 ч. Ч.2. – Мн., 2005.
Доўнар Т. I.Узнікненне і развіццё прававой навукі на Беларусі // Юстыцыя Беларусі. 2004. № 9.
Доўнар-Запольскі М. В. Асновы дзяржаўнасці Беларусі. – Мн., 1994.
Доўнар-Запольскі М. В. Гісторыя Беларусі. – Мн., 1994.
Ермаловіч М. І. Старажытная Беларусь. – Мн., 1991.
Ермаловіч М. І. Па слядах аднаго міфа. – Мн., 1991.
Імя твае Белая Русь / Уклад Г. Сагановіча. – Мн., 1991.
Нарысы гісторыі Беларусі: У 2 ч. Ч. 1. – Мн., 1994.
Пичета В. И. Разработка истории литовско-белорусского права ХV – ХVI вв. в историографии // Белоруссия и Литва ХV–ХVI вв. – М., 1961.
Полное собрание русских летописей. Т. 32 т. – М., 1975; т. 35. – М., 1980.
Полоцкие грамоты ХIII – начала ХVI в.: В 5 ч. – М., 1977–1985. Ч.1, 4–5.
Сільчанка М.У.Паходжанне дзяржавы і права. – Мн., 2005.
Снапкоўскі У.Е. Гісторыя знешняй палітыкі Беларусі. У 2-х т. Т.1. - Мінск, 2003.
Толочко П.П. Древняя Русь. Очерки социально-политической истории. – Киев, 1987.
Францыск Скарына і яго час: Энцыклапед. давед. – Мн., 2002.
Ширяев Е. Е. Русь Белая, Русь Чёрная и Литва в картах. – Мн., 1991.
Юхо Я. А. Гісторыя дзяржавы і права Беларусі. – Мн., 2000.
Юхо Я. А. Гісторыяграфія гісторыі дзяржавы і права феадальнай Беларусі. – Мн., 1999.
Юхо Я. А. Паходжанне дзяржавы на Беларусi // Спадчына. № 4.
Юхо Я. А. Пра назву «Беларусь» // Полымя. 1972. № 1.
Семінарскі занятак 3
Тэма 3. Утварэнне і развіццё Вялікага Княства Літоўскага
1. Асноўныя канцэпцыі паходжання Вялікага княства Літоўскага.
Знешнія і унутранныя, сацыяльна-эканамічныя і палітычныя прычыны і перадумовы ўтварэння Вялікага княства Літоўскага.
2. Працэс фарміравання тэрыторыі дзяржавы з цэнтрам у Навагародку. Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел Вялікага княства Літоўскага ў ХIV–ХV ст. Васальная залежнасць мясцовых (удзельных) князёў ад вялікага князя.
3. Структура феадальнага грамадства. Падзел на класы і саслоўі.
4. Вышэйшыя органы дзяржаўнага кіравання ВКЛ.
5. Мясцовыя органы дзяржаўнага кіравання ВКЛ.
6. Уніі ВКЛ: Крэўская, Гарадзельская, Люблінска, Берасцейская.
