Ћекции.ќрг


ѕоиск:




 атегории:

јстрономи€
Ѕиологи€
√еографи€
ƒругие €зыки
»нтернет
»нформатика
»стори€
 ультура
Ћитература
Ћогика
ћатематика
ћедицина
ћеханика
ќхрана труда
ѕедагогика
ѕолитика
ѕраво
ѕсихологи€
–елиги€
–иторика
—оциологи€
—порт
—троительство
“ехнологи€
“ранспорт
‘изика
‘илософи€
‘инансы
’ими€
Ёкологи€
Ёкономика
Ёлектроника

 

 

 

 


 өп ұлтты Қазақстандағы жан-жақты мәдениетт≥л≥кке тәрбиелеуд≥ң ерекшел≥ктер≥.




Ұлттық т≥лд≥, тарихты, мәдени мұраларды, дәстүрлер мен әдет-ғұрыптарды, ұлттық этика мен өнегел≥ ережелер≥н игеру ұлттық сананың танымдық бөл≥ктер≥н құрайды. Ұлттық сана тұлғаның әлеуметт≥к-психологи€лық болмыс б≥т≥м≥нде ерекше орын ала отырып, мазмұны жағынан өз≥н≥ң өнегел≥к императив≥ және тәрбиел≥к қарымы арқылы анықталады. Ѕелг≥л≥ орыс ойшылы Ќ. Ѕерд€ев шынайы ұлттық сананы ұлттың тарихты сақтау, өткенд≥ қайта жаңғырту күш≥н Ц сез≥м деп сипаттады. ЂҰлттық сана... б≥зд≥ң аталарымыз бен әкелер≥м≥з, ата-бабаларымызды б≥зд≥ң өз≥м≥здей, өз болашақ ұрпағымыз си€қты т≥р≥дей мойындау. Ұлт өм≥р≥, ұлттық өм≥р ата-бабаларымызбен байланыс және олардың тағылымына деген құрмет болып табылады. Ұлттылықта әр уақытта дәстүрл≥к барї деп жазды ол.

Ётномәдени тұтастықты және ұлттық мүдден≥ айқындау жолында ұлшылдық пен ұлтжандылық сез≥м≥н≥ң ара ж≥г≥н аша б≥лу қажет.  өпұлтты мемлекетте өм≥р сүр≥п, әлемд≥к өркениеттен алар орнымызды, жарқын болашағымызды анықтауда толеранттық м≥нез-құлықты қалыптастыру өз≥нен-өз≥ қажет. ≈геменд≥к, ұлтаралық қарым-қатынас туралы сөз болғанда жи≥ кездесет≥н орыс т≥л≥нде б≥р-б≥р≥не жақын мәндес ек≥ ұғым бар, олар Ц толеранттық және шыдамдылық. ј.«€тьковтың бақылауы бойынша, шетелдер сөзд≥г≥нде Ђтолеранттықї әртүрл≥ мағыналық сипат беред≥. ћысалы, ағылшын сөзд≥г≥нде Ђ“ұлғаны ешб≥р қарсылықсыз қабылдау және қабылдай алу қаб≥лет≥н≥ң болуыї, француздарда ЂӨзге адамның бостандығын құрметтеу, оның ойлау бейнес≥н, м≥нез-құлқын, са€си және д≥ни көзқарасын сыйлауї, қытайда Ц ЂӨзге адамға деген кеңпей≥лд≥л≥кї, арабтарда Ц ЂЅасқа адамға деген кеш≥р≥мд≥л≥к, би€зылықї, парсылықтарда Ц ЂЎыдамдылық, көнуге дайын болуї, қазақша педагогикалық және психологи€лық сөзд≥кте Ђ“олеранттық Ц қайсыб≥р жағымсыз факторға жауап әрекетт≥ң болмауы не бәсеңсу≥; оның әсер≥не сезг≥шт≥кт≥ң төмендеу≥н≥ң нәтижес≥. ћысалы, алаңдауға толеранттық қатерл≥ жағда€тқа эмоци€ның үн қату табалдырығының көтер≥лу≥нен көр≥нед≥, ал сырттай Ц ұстамдылықтан, сабыр сақтаудан, бей≥мделуш≥л≥к мүмк≥нд≥ктерд≥ төмендетпестен, жағымсыз әсерге ұзақ уақыт төзуге қаб≥летт≥л≥ктен байқаладыї деп жалпылама көрсеткен. Ѕ≥рқатар ғалымдардың ой қорытындылары бойынша педагогикада толеранттыққа бер≥лген анықтама жоқ. Ғылыми әлемде толеранттықтың әртүрл≥ типтер≥ туралы айтылып, ол тәрбиеге қатысты қолданылып жүр. ћысалы, толеранттықты б≥л≥мд≥к, ұлтаралық, д≥ни деп ажырату ұсынылады. —онымен қатар кейб≥р зерттеуш≥лер б≥р мемлекет ауқымындағы мәдениеттерд≥ң өзара әрекеттесу≥ мен б≥р-б≥р≥не ықпал ету үрд≥с≥н бейнелейт≥н Ђэтникалық толеранттықї ұғымы қолданысқа енген деп санайды. “олеранттықты пәнд≥к педагогикалық контексте қарау са€сатпен, идеологи€лық символдармен ұласып, Ђ—а€си түзетулерї мағынасында қолданылады. “олеранттық ұғымын са€саттанған, идеологизаци€ланған түрде педагогикалық үрд≥сте пайдалану толық өз мән≥нде болмағандықтан, педагогикалық қолданыста ыңғайсыздық тудырады.

 өпұлтты мемлекетте көпмәдениетт≥л≥кке тәрбиелеу барысында толеранттыққа қол жетк≥зуд≥ң мән≥ зор. ѕедагогикалық үрд≥сте толеранттықты өзге мәдениет пен этносқа төз≥мд≥л≥кпен қарау деп түс≥н≥п, әлеуметт≥к ортада толерантты тұлғаны тәрбиелеуде ЂЌендей жағдайға болса да көне тұруї, Ђ өң≥л аудармауї дегендей тоқтатуларды пайдалансақ, онша қиындық тудырмайтындай көр≥нед≥. Ѕ≥рақ, оны тек толеранттыққа тәрбиелеуд≥ң қарапайым ғана алғашқы сатысы деуге боларлық. Әс≥ресе, қазақстандық жағдайда мұндай түс≥н≥кте қалатын болсақ, ол ұлтымыздың еңсес≥н т≥ктеп көтеруге бөгет жасап отырған құлдық психологи€ның шырмауынан шығуға кедерг≥ жасауы мүмк≥н. Ѕ≥зд≥ң ойымызша, қазақ жастарының бойында толеранттыққа тәрбиелеу дегенд≥ өзгелермен өзара түс≥н≥ст≥к, сыйластық, белсенд≥ ынтымақтастық, терезес≥ тең болу деген мағынада түс≥ну керек. Қазақстан тәр≥зд≥ өзге ешб≥р мемлекетте өз т≥л≥не, ұлтына деген қарым-қатынас болмағандықтан, толеранттық тәрбиеде ұлттық құндылық, ұлттық намыс, ұлттық рух, ұлттық қасиет, ұлттық м≥незд≥ қалыптастыруға аса назар аудару қажет си€қты. —ондықтан да көпұлтты ел≥м≥зге толеранттықты тәрбиелеу қалыптасқан патриотизммен түб≥рлес болуына аса мән беру қажет деген п≥к≥рдем≥з. ѕедагогикада интернационалдық тәрбие, азаматтық тәрбие, патриоттық тәрбие бағыты адамгерш≥л≥к тәрбиес≥мен үндес келет≥нд≥г≥н байқау қиын емес.

Ұлтаралық толеранттылық, ұлттар арасындағы қарым-қатынас, өзара түс≥н≥ст≥к, б≥р-б≥р≥не деген құрмет және сүй≥спенш≥л≥к нег≥з≥нде ұлтаралық қарым-қатынас мәдениет≥н≥ң көр≥н≥с≥ рет≥нде айқындалады. Қ– б≥л≥м беруд≥ дамытудың 2005-2010 жылдарға арналған ћемлекетт≥к бағдарламасының м≥ндеттер≥нде ЂҚазақстандық патриотизмд≥, толеранттылықты, жоғары мәдениетт≥л≥кт≥, адам құқықтары мен бостандығын құрметтеуге тәрбиелеуї қажетт≥г≥ көрсет≥лген.

ƒидактикалық кешенге с≥лтемелер:

  1. Ә.“абылдиев ЂҚазақ этнопедагогикасыї ј,2001
  2. Әб≥лова «., Қалиев Қ. Ётнопедагогика оқулығы Ц ј., 1999
  3. »змайлов ј.Ё. Ќародна€ педагогика Ц ћ., 1991 г., 68-83 стр.
  4. ѕедагогика межнационального общени€ /ѕод ред. Ћатышиной ƒ.». Ц ћ., 2004 г.
  5. ¬олков √.Ќ. Ётнопедагогика Ц ћ., 1999 г.




ѕоделитьс€ с друзь€ми:


ƒата добавлени€: 2017-03-11; ћы поможем в написании ваших работ!; просмотров: 1060 | Ќарушение авторских прав


ѕоиск на сайте:

Ћучшие изречени€:

—воим успехом € об€зана тому, что никогда не оправдывалась и не принимала оправданий от других. © ‘лоренс Ќайтингейл
==> читать все изречени€...

1333 - | 1180 -


© 2015-2024 lektsii.org -  онтакты - ѕоследнее добавление

√ен: 0.011 с.