Ћекции.ќрг


ѕоиск:




 атегории:

јстрономи€
Ѕиологи€
√еографи€
ƒругие €зыки
»нтернет
»нформатика
»стори€
 ультура
Ћитература
Ћогика
ћатематика
ћедицина
ћеханика
ќхрана труда
ѕедагогика
ѕолитика
ѕраво
ѕсихологи€
–елиги€
–иторика
—оциологи€
—порт
—троительство
“ехнологи€
“ранспорт
‘изика
‘илософи€
‘инансы
’ими€
Ёкологи€
Ёкономика
Ёлектроника

 

 

 

 


ќЋƒјЌџЋҒјЌ Әƒ≈Ѕ»≈““≈– “≤«≤ћ≤




 

1. ƒене тәрбиес≥. Әд≥стемел≥к құрал √.ћаковецка€, “.¬асильченко, ќ.ћеркель.јлматы к≥тап 2009ж.

2. Қ.–. үзд≥кс≥з б≥л≥м беру жүйес≥нде У—алауатты, денсаулықты сақтау бағдарламасы бойынша салауатты өм≥р салтын қалыптастыруФ тұжырымдамасы. Ц ¬алеологи€, дене тәрбиес≥, 2003. є1.

3. Ѕазарбег≥ “. Ѕастауыш мектептег≥ дене тәрбиес≥ Ц јлматы; –ауан, 1994.

4. Ѕрусиловский ћ.¬. Қазақстандағы дене тәрбиес≥ және спорт очерктер≥ї. јлматы, Ђ ≥тапї, 2001.

 


Қазақстанда жең≥л атлетика түрлер≥н≥ң қалыптасуы,

ћен даму тарихы

 

∆ең≥л атлетика
∆ең≥л атлетика, спорттың ең көп тараған түр≥. ќған әр түрл≥ қашықтықта жүг≥ру мен жүру, ұзындық пен би≥кт≥кке сек≥ру, спорттық снар€дтарды лақтыру, жең≥л атлетикалық көпсайыстар енед≥. ∆ең≥л атлетикалық жарыстар ашық және жабық (манеж) алаңдарда өтет≥н жеке, командалық және эстафеталық жарыстар болып бөл≥нед≥. ’алықаралық әуесқойлық жең≥л атлетика федераци€сы (»јј‘) 1912 жылы құрылған. ќған қаз≥р 200-ге жуық ұлттық ассоциаци€лар б≥р≥ккен. ќлимпи€лық ойындар 1896 жылдан (1-ќлимпи€лық ойын), дүниежүз≥л≥к чемпионат 1983 жылдан өтк≥з≥л≥п келед≥. ∆ең≥л атлетика ойындары өте көнеден белг≥л≥. ќл ежелг≥ ќлимпи€ ойындарының бағдарламасына енген.
∆ең≥л атлетиканың Қазақстанда дамуы
Қазақстанда алғашқы ресми жең≥л атлетикалық жарыс Ч Ѕүк≥лқазақстандық 1-спартакиада 1928 жылы ѕетропавл қаласында өтт≥. –еспубликада жең≥л атлетикадан тұңғыш рет  —–ќ-ның спорт шебер≥ атағын Ў.Ѕекбаев алды (1943). Қазақстанның жең≥л атлеттер≥ ќлимпи€ ойындарында, дүниежүз≥л≥к чемпионаттар мен халықаралық жарыстарда жоғары нәтижелерд≥ көрсет≥п, жең≥мпаздар мен жүлдегерлер атанды. ќлар: ≈. ад€йкин, Ұ.Қосанов, Ә.“ұ€қов, ¬.—авинков, Ћ. ононова, —.»сабаев, Ѕ. үреңкеев, ¬.ћуравьев, ¬.—авин, ¬.—олдатенко, Ћ.ћикитенко, ј.Ѕадранков, т.б. Қазақстандықтар арасында ќлимпи€лық ойындарға тұңғыш қатысқан спортшы ≈. ад€йкин болды. “әуелс≥з ел≥м≥зге тұңғыш алтын медальд≥ 2000 жылы —иднейде (јвстрали€) өткен 27-ќлимпи€лық ойындарда кедерг≥ арқылы жүг≥руш≥ ќ.Ўишигина әкелд≥.
“арихы
∆ең≥л атлетиканың тарихы ежелг≥ дүние дәу≥р≥ндег≥ халықтардың ≥с әрекет≥нен басталады. “абиғи қозғалыстар, €ғни, жүру, тұру, сек≥ру адам бұлшық еттер≥н≥ң қозғалысы адамзат пайда болған дәу≥рден бастау алады. ћәл≥меттерге сүйенсек, жең≥л атлетикадан жарыс б≥зд≥ң эрамызға дей≥нг≥ 776 жылы өтк≥з≥лген. Ѕұл туралы ≈желг≥ √рек олимпиада ойындары туралы жазбаларда анық жазылған.
—ол замандарда жарыс тек ұзын-сонар алаңда жүг≥ру жарысымен шектелген. ≈рлер мен әйелдар арасындағы бәсеке жеке-жеке өтк≥з≥л≥пт≥.
√ректер жұдырық түй≥ст≥рет≥н спорт түр≥ мен күрест≥ ауыр атлетикаға жатқызған. Ѕұрынғы атлеттерд≥ң жет≥ст≥г≥ жүг≥ру шапшаңдығымен өлшенген. Ѕ≥зге алғашқы олимпиадалық чемпиондардың ≈желг≥ √реки€дан шыққаны белг≥л≥. Ѕұл шара б≥зд≥ң эрамызға дей≥нг≥ 776 жылы өтк≥з≥лген. ќнда атлеттер тек жүг≥ру спорт түр≥нен бақ сынаған. ƒодаға 192 метрд≥ бағындырған жалғыз атлет жең≥мпаз аталған екен. ∆ең≥с тұғырынан көр≥нген азамат Ёлида қаласында жай ғана да€шы болған. јл, жең≥л атлетика алғаш рет јнгли€да ұйымдастырылған. 1837 жылдары жарысқа түскендер 2 метр қашықтықта жүг≥рген. ќған қатысушылар –егби қаласындағы колледжде б≥л≥м алып жатқан жастар болған. »тон, ќксфорд,  ембридж, Ћондондағы оқу орындарында да спорттық жарыстан жи≥ өт≥п тұрған.
 ей≥ннен бағдарламаға қысқа қашықтықта жүг≥ру, ұзындықта және би≥кт≥ктен сек≥ру сынды шарттар енг≥з≥д≥. 1865 жылы Ћондон атлетика клубы құрылды. Ѕұның нег≥з≥нде тұңғыш рет жең≥л атлетикадан ел чемпионаты өтт≥
1880 жылы јнгли€да Ѕритан импери€сының шеңбер≥нде әуесқойлар атлет қауымдастығы нег≥з≥н қалады. јл, јҚЎ-та 1868 жылы Ќью-…орк қаласында алғашқы атлет клубы ашылды. —ол жылдары јмерикада атлетиканың дамуына үлес қосқандардың басым ден≥ университет ошақтары болды. 1880-90 жылы жең≥л атлетика жеке дара спорт түр≥ рет≥нде күлл≥ ≈уропаға кең таралды.
1896 жылы өткен олимпиада ойындары жең≥л атлетиканың дамуына орсан жол ашты. —ол жылы јфинада өткен ≤ олимпиада ойындарына жең≥л атлетиканың 12 түр≥ енг≥з≥лд≥. ƒодада америкалық жең≥л атлеттер барлық жүлден≥ қанжығаларына байлады. јлайда, олардың қуанышы ұзаққа бармады. Өйткен≥, 1952 жылдан бастап олимпиада ойындарына қатыса бастаған  —–ќ атлеттер≥ олардың б≥рден-б≥р қарсылары болды.
1996 жылы јтлантада өткен олимпиада ойындарында өнер көрсеткен атлеттерд≥ң саны 2000-ға жетт≥. Әйелдер арасындағы жарыс 1928 жылдан бастау алады. Ќәз≥к жандар 1999 жылы жаздық әлем чемпионатында және 2000 жылы —идней олимпиадасында жақсы нәтиежеге қол жетк≥зе б≥лд≥.
1968 жылы ћехикода өткен жарыста американлық спортшы Ѕоб ЅимонЧ 8 м 90 см ұзындықтан сек≥руден әлем рекортын жаңартқан. Ѕұны күлл≥ әлем Ђ21 ғасырдың ең би≥к көрсетк≥ш≥ї деп бағалады. јраға 20 жыл салып —еулде өткен олимпиадада 100 және 200 м қашықтықтан жүг≥руден америкалық жела€қ ‘лоренс √риф фит- ƒжойнер рекорттық көрсетк≥шт≥ бағындырды. ќның бұл жет≥ст≥г≥ 14 жыл қатарынан сақталып тұрды.

∆ең≥л атлетика халықты дене шынықтыруға тәрбиелеуд≥ң басты құралы болып табылады. ∆үру мен жүг≥ру адам қимылының фундаментальд≥ нег≥з≥ болып табылады, ал лақтырулар мен сек≥рулер әр қашанда танымал болған. ∆ең≥л атлетикалық жаттығулар көптеген спорт түрлер≥ бойынша дене шынықтыру дайындығы сапасы мен функциональд≥к дайындықтарды дамыту үш≥н жаттығулар рет≥нде кең қолданылады.
√имнастикалық жаттығуларды үйрет≥п, меңгертуд≥ң мақсаты Ц баланың бұлшық еттер≥н, күш Ц қайратын өз уақытында жет≥лд≥руге дайындау, и≥л≥п-бүг≥лг≥шт≥г≥н дамытуға жағдай жасау. —ондай-ақ оқушы өз қимыл-қозғалысын соған сәйкес музыка ырғағымен үйлест≥руге үйренед≥.  өркем гимнастика мен акробатикалық жаттығулардың элементтер≥н орындауға дағдыланады. јл жең≥л атлетиканың жүг≥ру, сек≥ру, лақтыру жаттығуларының техникасын жет≥лд≥ргенде нәтижес≥ жақсарады.
∆ең≥л атлетика жаттығуларын кең≥нен қолдану оқушының шапшаңдылық, күшт≥л≥к, төз≥мд≥л≥к қасиеттер≥н, қимыл-қозғалыстарын дамытып жет≥лу≥не, күш-қайратының молаюына ықпал етед≥. ∆алпы дамыту жаттығулары Ц мойын, иық, кеуде, арқа және а€қ бұлшық еттер≥н дамытуға пайдасын тиг≥зед≥. ќсы жаттығуларды дене шынықтыру дайындығысабақтарында жүйел≥ қолдану моральд≥ ер≥к ж≥гер қасиеттер≥н≥ң дамуына септ≥г≥н тиг≥зед≥. ∆аттығулардың ти≥мд≥л≥г≥ дұрыс оқытуға байланысты болады.
∆ең≥л атлетикамен шүғылдану кез≥нде жас, жыныс, ағзаның жеке ерекшел≥ктер≥ мен мүмк≥нд≥ктер≥н≥ң есепке алынуы керект≥г≥ есте болғаны жөн. Ѕасты талаптардың б≥р≥ Ц жең≥л атлетикамен айналысу тәрт≥б≥н сақтау, €ғни олардың жүйел≥л≥г≥н, жүктемелерд≥ң б≥рт≥ндеп арттырылуын, сабақ өт≥лет≥ндей жағымды жағдайларды әр түрл≥ құралдар мен формаларды кешенд≥ түрде пайдалану.


 





ѕоделитьс€ с друзь€ми:


ƒата добавлени€: 2016-12-04; ћы поможем в написании ваших работ!; просмотров: 995 | Ќарушение авторских прав


ѕоиск на сайте:

Ћучшие изречени€:

Ѕольшинство людей упускают по€вившуюс€ возможность, потому что она бывает одета в комбинезон и с виду напоминает работу © “омас Ёдисон
==> читать все изречени€...

760 - | 586 -


© 2015-2023 lektsii.org -  онтакты - ѕоследнее добавление

√ен: 0.013 с.